TCM Campus

Alle lessen   Module 5: Verdieping   Les 1

Module 5   Les 1   Liu Jing, Wei Qi Ying Xue

Acute ziekte: Zes Stadia en Vier Niveaus

Hoe lees je tong en pols in een koortsende ziekte, en aan welke bevinding zie je dat ze een laag dieper gaat?

Na deze les stel je bij elke acute ziekte eerst drie vragen (waar, wat, hoe diep), ken je de tong en de pols per stadium (boek: Zes Divisies) en per niveau, lees je het verloop van een koortsende ziekte op de tong van wit naar geel naar dieprood en terug, en weet je welke tong- en polsbeelden eerst 112 of dezelfde dag de huisarts betekenen.

Koude van buiten: de Zes Stadia via de huid, eerst de Yang geraakt Taiyang dun wit floating, tight of ontspannen Shaoyang dun wit, randen iets rood wiry Yangming rood, droog geel overflowing darm: deep, full Taiyin bleek, wit deep, slow, weak Shaoyin bleek en nat, of rood en kaal minute, of thin-rapid Jueyin gemengd vaak wiry Hitte van buiten: de Vier Niveaus via neus en mond, eerst de Yin geraakt Wei rode punt, dun wit floating, rapid Qi rood, geel beslag, droog rapid, overflowing hier vallen de kaarten samen Ying dieprood, kaal thin, rapid 112 Xue dieprood tot paars, droog rapid; bij Wind wiry 112 buiten binnen Het beslag zegt hoe diep, het lichaam of de Yin geraakt is dun wit dikker, geel dik, droog, bruin dieprood, kaal bleek, nat, wit Hitte die dieper gaat Koude in de Yin
Schematisch. Rood: Yang-stadia en de Hitte-niveaus; blauw: de Yin-stadia; omlijnd en met 112: de twee diepste niveaus. Shaoyang met een stippelrand: het scharnier tussen buiten en binnen (naar diepte ligt het tussen Taiyang en Yangming). Tong en pols per vak: leerboek, naar het Chinese standaardleerboek diagnostiek, Sacred Lotus en Me & Qi; het boek in H44 en H45.

Uit het hoofd

  • Drie vragen bij elke acute ziekte. Buiten of binnen: drijft de pols, is er nog afkeer van kou? Koude of Hitte: tight of rapid, rillen of koorts voorop, keelpijn? Hoe diep: het beslag en het lichaam; ezelsbrug: waar, wat, hoe diep.
  • Taiyang en Wei: de buitenkant. Taiyang: lichaam normaal, dun wit beslag; floating en tight (Koude, geen zweet) of floating en ontspannen (Wind, licht zweet). Wei: rode punt of zijkanten, dun wit; floating en rapid; ezelsbrug: de tong verandert nog nauwelijks, de pols drijft.
  • Yangming en Qi: Hitte binnen. Rood met droog geel beslag; overflowing en rapid. In de darm (Yangming orgaan): dik, droog, geel tot bruin of zwart beslag; deep en full. Shaoyang, het scharnier: dun wit, randen iets rood; wiry.
  • De Yin-stadia. Taiyin: bleek, wit beslag; deep, slow, weak. Shaoyin Koude: bleek, nat, wit; deep, minute, thin. Shaoyin Hitte: rood, weinig of geen beslag; thin en rapid. Jueyin: gemengd, vaak wiry.
  • Ying en Xue: Hitte in de diepte. Ying: dieprood zonder beslag; thin en rapid. Xue: dieprood tot paars, droog; rapid, bij Wind wiry; ezelsbrug: het beslag verdwijnt, het lichaam brandt.
  • Het verloop. Ongunstig: dun naar dik, wit naar geel naar bruin of zwart en droog, rood naar dieprood, beslag dat plots wegvalt, een drijvende pols die diep en dun wordt. Gunstig: dik naar dun, weer dun wit en geworteld, vocht dat terugkomt.
  • Rode vlaggen. 112: nekstijfheid bij voorover buigen, sufheid of verwardheid, vlekjes die niet wegdrukken, benauwdheid in rust, stuipen, een oudere die koud en suf is. Dezelfde dag: koorts langer dan drie dagen, snel ademen, uitdroging, koorts bij een kwetsbare cliënt; direct: koorts bij een baby jonger dan drie maanden of tijdens chemotherapie.

De rest van deze les is naslag.

Drie oefenvragen uit deze les

Casus. Man van 29. Sinds vanochtend rillerig, 38,0 graden, stijve nek bij draaien (voorover buigen gaat vrij), hoofdpijn in het achterhoofd, pijnlijk lijf; hij zweet niet. Tong lichtrood, dun wit beslag. Pols oppervlakkig en strak.
  1. Taiyang, Koude-aanval
  2. Wei, Wind-Hitte
  3. Shaoyang, het scharnier

Antwoord: Taiyang, Koude-aanval. Rillen voorop, geen zweet, een normale tong en een drijvende, strakke pols: Koude aan de buitenkant. Wind-Hitte geeft keelpijn, een rodere punt en een snelle pols; Shaoyang een snaar zonder drijven, met koud en warm om de beurt.

Casus. Vrouw van 25. 38,6 graden met lichte rillingen, keelpijn, lichte dorst, wat zweten. Tong lichtrood met een rodere punt en rodere zijkanten, dun wit beslag. Pols oppervlakkig en snel.
  1. Wei, Wind-Hitte
  2. Taiyang, Koude-aanval
  3. Qi-niveau

Antwoord: Wei, Wind-Hitte. De pols drijft nog en er is afkeer van kou: buitenkant. Keelpijn, de rodere punt en de snelle pols maken het Hitte. Op het Qi-niveau is de kou weg en het beslag geel.

Casus. Man van 41, vierde dag griep. Geen rillingen meer, 39,4 graden, hij heeft het warm, zweet veel, grote dorst naar koud water; de buik is zacht en de ontlasting normaal. Tong rood met droog geel beslag. Pols breed, krachtig en snel.
  1. Yangming kanaal, het Qi-niveau
  2. Yangming orgaan, Hitte in de darm
  3. Shaoyang, het scharnier

Antwoord: Yangming kanaal, het Qi-niveau. De vier groten (koorts, zweet, dorst, grote pols) zonder volle harde buik: Yangming kanaal, op de Hitte-kaart Maag-Hitte op het Qi-niveau. Het orgaanpatroon heeft obstipatie en een diepe, volle pols.

De rest van deze les

In de cursus volgen de uitleg in stappen met getekende tongen en polsgolven, 17 oefenvragen met casussen, 19 flashcards met gespreide herhaling, de valkuilen, de brug naar de fysiologie en de beeldtrainer. Deze les hoort bij module 5: Verdieping.