TCM Campus

Alle lessen   Module 8: Kliniek   Les 5

Module 8   Les 5   Yue Jing

Menstruatie en overgang

Pijn vóór of ná de menstruatie, bloed te vroeg of te laat, opvliegers met of zonder kou: hoe lees je de cyclus als een kaart van Nier, Lever, Milt en Chong Mai?

Na deze les ken je de rode vlaggen bij menstruatieklachten en in de overgang, lees je pijn, timing en hoeveelheid als patroon, ken je de patronen van dysmenorroe, PMS, cyclusstoornissen en overgang met tong, pols en principe, leg je een voorbeeld van een puntkeuze uit, en weet je wat het onderzoek naar acupunctuur en kruiden hier laat zien.

dag 1 dag 28 Menstruatie dag 1 tot 5 Na de menstruatie dag 6 tot 13 Midden rond dag 14 Voor de menstruatie dag 15 tot 28 het Bloed stroomt vrij uit Bloed en Yin vullen aan Yin slaat om naar Yang (Nier) Yang en Qi bewegen (Lever) gaat het mis: pijn vóór en tijdens: Qi-stagnatie, Bloedstase, Koude dof en moe erna: leegte van Qi, Bloed of de Nier onregelmatig, tussentijds bloed: de Nier, Hitte PMS: Lever-Qi- stagnatie; vocht: Milt- en Nier-Yang Overgang: de Tian Gui raakt op (Su Wen 1, parafrase) opvliegers en nachtzweten bij Nier-Yin-leegte; kou en vocht bij Nier-Yang-leegte; vaak allebei
Leerboek. De indeling in vier fasen is een gangbaar leermodel uit de TCM-gynaecologie; controleer de uitwerking in een gynaecologisch leerboek. De nummers van de kernpatronen staan in de kiezer. Schematisch.

Uit het hoofd

  • Rode vlaggen. Bloedverlies na de overgang; acute eenzijdige buikpijn bij een positieve test of uitgebleven menstruatie; koorts met buikpijn en afscheiding; pijn bij vrijen of bij de ontlasting en pijn die over de jaren toeneemt; zeer zware menstruatie met moeheid; bloeden na gemeenschap; menstruatie weg vóór je veertigste. ezelsbrug: na, nood, koorts, endo, bloedarm, contact, vroeg.
  • Pijn lezen. Vóór of tijdens en erger van druk: volte; na en beter van druk: leegte; beter van warmte: Koude; stekend met stolsels: Bloedstase; gespannen en opgezet: Qi-stagnatie.
  • Cyclus lezen. Te vroeg: Hitte of Qi-leegte. Te laat: Bloed-leegte, Koude of stagnatie. Te zwaar: Hitte, Qi-leegte (de Milt houdt niet vast) of stase. Te schaars: Bloed-leegte of Koude.
  • De spelers. Nier: wortel en Tian Gui. Milt: maakt en houdt vast. Lever: bewaart en laat stromen. Chong Mai: Zee van Bloed. ezelsbrug: Nier geeft, Milt maakt, Lever stuurt, Chong vult.
  • Overgang. Nier-Yin-leegte: opvliegers, nachtzweten, rood zonder beslag. Nier-Yang-leegte: kouwelijk, vocht, bleek en nat. Beide: opvliegers én koude voeten. Erbij: Hart en Nier (slaap), Lever-Yang (hoofdpijn).
  • Puntkeuze. SP6 (drie been-Yin), SP8 (Xi-Cleft van de Milt, acute pijn), SP10 (Bloed), LR3 (Qi), CV4 (Nier, Bloed); moxa bij Koude. In de zwangerschap LI4, SP6 en de onderbuik vermijden.
  • Bewijs. Dysmenorroe: te weinig bewijs (Cochrane), NSAID's werken. PMS: mogelijk beter dan sham, laag vertrouwen. Opvliegers: niet beter dan sham (Ee 2016), wel dan wachtlijst (Avis 2016). PCOS: geen meer levendgeboorten (Wu 2017).

De rest van deze les is naslag.

Menstruatie en overgang: Pijn vóór of ná de menstruatie, bloed te vroeg of te laat, opvliegers met of zonder kou: hoe lees je de cyclus als een kaart van Nier, Lever, Milt en Chong Mai?
Het schema als afbeelding, om te bewaren of te delen

Drie oefenvragen uit deze les

Casus. Vrouw van 58, vijf jaar na de laatste menstruatie, heeft sinds een week weer wat bloedverlies. Wat eerst?
  1. Gui Pi Tang voor de Milt, over een maand terugzien
  2. Hitte in het Bloed koelen en een week afwachten
  3. Snel naar de huisarts: bloedverlies na de overgang

Antwoord: Snel naar de huisarts: bloedverlies na de overgang. Bloedverlies na de overgang is een endometriumcarcinoom tot het tegendeel bewezen is: snel naar de huisarts. Een week of een maand afwachten met een TCM-behandeling schuift dat op.

Casus. Vrouw van 29, menstruatie zes weken over tijd, plots hevige pijn rechts in de onderbuik, duizelig. Wat eerst?
  1. Spoed: mogelijk een buitenbaarmoederlijke zwangerschap
  2. Eerst moxa voor Koude in de baarmoeder, dan afwachten
  3. Dezelfde dag naar de huisarts voor een zwangerschapstest

Antwoord: Spoed: mogelijk een buitenbaarmoederlijke zwangerschap. Acute eenzijdige buikpijn bij een uitgebleven menstruatie, met duizeligheid, is spoed: denk aan een buitenbaarmoederlijke zwangerschap. Later die dag een test bij de huisarts is te traag, en moxa is hier niet aan de orde.

Casus. Vrouw van 33: menstruatiepijn die al jaren erger wordt, pijn bij vrijen en bij de ontlasting tijdens de menstruatie; ze wil al een jaar zwanger worden. Wat denk je?
  1. Qi- en Bloed-leegte: Bloed voeden met Ba Zhen Tang
  2. Primaire dysmenorroe: NSAID's volstaan, geen verwijzing
  3. Endometriose: naar huisarts en gynaecoloog

Antwoord: Endometriose: naar huisarts en gynaecoloog. Toenemende pijn, dyspareunie, pijnlijke ontlasting en subfertiliteit wijzen op endometriose. Primaire dysmenorroe is een diagnose als er geen oorzaak in het bekken is; Qi- en Bloed-leegte geeft een doffe pijn aan het eind, beter van druk. Bloedstase is dan een duiding naast, niet in plaats van, de diagnose.

De rest van deze les

In de cursus volgen de uitleg in stappen, 15 oefenvragen met casussen, 15 flashcards met gespreide herhaling, de valkuilen en de brug naar de fysiologie met bewijsklassen. Deze les hoort bij module 8: Kliniek.

Probeer drie lessen gratisBekijk de cursus