Alle lessen Module 5: Patronen Les 12
Darmen, Galblaas en Blaas
Vier Fu, één regel: een Fu is gezond zolang hij doorgeeft. Welke bevinding zegt of hij verstopt, verhit, verkleumd of lek is?
Na deze les ken je de patronen van H39 tot H42 op de kopjes, met tekenen, tong, pols, oorzaak en principe; je ziet waar ze samenvallen met Hart, Milt, Lever en Nier, en je kent de rode vlaggen die bij de Fu het zwaarst wegen. Hart-Vuur (15), Vocht-Hitte (9) en Nier-Yang-leegte (12) uit module 1 komen terug zoals ze waren.
Uit het hoofd
- Een Fu wil doorgeven. Verstopt, verhit of vastgeknoopt is volte, erger bij druk; lek, verzakt of verkleumd is leegte, beter bij druk en warmte.
- Dunne Darm (H39). Volle Hitte: Hart-Vuur (15) via de urine; Qi-pijn: draaiend, trekt naar de testikels, de Lever; Qi vastgeknoopt: hevig, braken, geen ontlasting, eerst spoed; leeg en koud: doffe pijn, veel bleke urine, de Milt (7).
- Dikke Darm vol (H40). Vocht-Hitte (9): slijm, bloed, aandrang; Hitte: droge harde ontlasting, droog geel beslag; Hitte verstopt: Yang Ming, koorts in de middag, een buik die geen druk verdraagt; Koude valt binnen: plotse pijn met diarree, dik wit beslag.
- Dikke Darm leeg. Droogte: droge keutels, Bloed of Yin; Ineenstorting: chronische diarree en een uitzakkende anus, de Milt die zakt; koud: dunne ontlasting, bleek. ezelsbrug: droog, gezakt, koud.
- Galblaas (H41). Vocht-Hitte (9): pijn onder de ribben rechts, bittere smaak, vet slecht verdragen, soms geel; rood, kleverig geel, vooral aan de zijkanten; slippery-rapid, ook wiry. Leegte: besluiteloos, schrikachtig, timide; pols weak.
- Blaas (H42). Vocht-Hitte (9): branderig, dringend, troebel; rood, kleverig geel, vooral op de wortel; slippery-rapid. Vocht-Koude: zwaar, bleek en troebel, kleverig wit op de wortel. Leeg en koud: veel bleke urine, lekken; de Nier (12).
- Rode vlaggen. Hevige buikpijn met braken en geen ontlasting of winden; koorts met een gespannen buik; bloed bij ontlasting of urine; geelzucht; koorts met flankpijn; acute pijn in een testikel: eerst de arts.
De rest van deze les is naslag.
Drie oefenvragen uit deze les
Casus. Student in de tentamenweek: aften, onrustig, slaapt slecht, keelpijn, schaarse donkere branderige urine; de urinestick bij de huisarts is schoon. Tong rood met een rodere, gezwollen punt en geel beslag; pols snel en overvloeiend.
- Vocht-Hitte in de Blaas
- Lege Hitte laait op
- Volle Hitte in de Dunne Darm
Antwoord: Volle Hitte in de Dunne Darm. Hart-Vuur (15) dat via de Dunne Darm en de Blaas naar buiten gaat. Vocht-Hitte in de Blaas heeft kleverig geel beslag op de wortel en geen tongzweren; Lege Hitte heeft geen beslag.
Casus. Man van 19: sinds een uur hevige pijn in de rechter testikel en de onderbuik, misselijk. Hij denkt aan 'Qi-pijn in de Dunne Darm'. Wat eerst?
- Direct naar de SEH
- Later vandaag naar de huisarts
- Eerst Qi bewegen en de Lever harmoniseren
Antwoord: Direct naar de SEH. Acute testikelpijn is een torsie tot het tegendeel bewezen is; elk uur telt, dus niet later op de dag en niet eerst behandelen. Het leerboekbeeld komt daarna, als het iets anders blijkt.
Casus. Vrouw van 72: sinds gisteren hevige krampende buikpijn, een opgezette buik, braakt, geen ontlasting en geen winden meer. Tong met dik wit beslag.
- Koude valt binnen: verwarmen
- 112 of SEH: een darmafsluiting
- Qi vastgeknoopt: eerst Qi bewegen
Antwoord: 112 of SEH: een darmafsluiting. Het leerboek noemt dit Qi vastgeknoopt in de Dunne Darm; de geneeskunde noemt het een darmafsluiting, en die is spoed.
De rest van deze les
In de cursus volgen de uitleg in stappen, 15 oefenvragen met casussen, 22 flashcards met gespreide herhaling, de valkuilen en de brug naar de fysiologie met bewijsklassen. Deze les hoort bij module 5: Patronen.